អត្តបទ​ច្បាប់

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ ការបង់ពន្ធ​ប្រថាប់​ត្រាលើការ​ផ្ទរ​កម្មសិទ្ធិ ឬសិទ្ធិកាន់​កាប់​អចលន​ទ្រព្យ

បច្ចុប្បន្នវិស័យអចលនទ្រព្យ​នៅប្រទេស​កម្ពុជា​មានសន្ទុះ​យ៉ាងខ្លាំង មិនថា​ប្រជាពលរដ្ឋ ឬអ្នកវិនិយោគ​ទេបាន​នាំគ្នា​ប​ណ្តាក់ទុន ទៅលើវិស័យអចលនទ្រព្យជាច្រើន ហើយតាម​រយៈ​ការរីកចម្រើននៃវិស័យ​នេះផងដែរ រដ្ឋក៏​ទទួល​បានចំណូលជា​ច្រើនតាមរយៈការប្រមូលពន្ធប្រថាប់ត្រា ។ ពន្ធប្រថាប់ត្រា គឺជាពន្ធ​ដែល​រដ្ឋប្រមូលតាមរយៈ​ការផ្ទេរ​កម្មសិទ្ធិ ឬសិទ្ធិ​កាន់កា​ប់អច​លនទ្រព្យ​តាមរយៈ​ការទិញ​លក់​ជាអា​ទិ៍ ។ សម្រាប់ស​ប្តាហ៍នេះ កម្ម​វិធីយល់ដឹងផ្នែកច្បាប់ របស់អង្គភាព​ព័ត៌មាន Fresh News សហការជាមួយ​ក្រុមមេធាវី​កម្ពុជា​សហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិ សូមលើក​យក​ប្រធានបទស្តីពី ការបង់​ពន្ធប្រថាប់​ត្រា​លើការផ្ទេរកម្មសិទ្ធិ ឬសិទ្ធិកាន់​កាប់​អចលនទ្រព្យ មកធ្វើការ​ចែកជូន​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ ក៏ដូចជា​សិស្ស​និស្សិតដូ​ចខាងក្រោ​ម៖ ចំពោះអចលនទ្រព្យដែល​បាន​ចុះបញ្ជី​ដោយមាន​ប័ណ្ណ​កម្មសិទ្ធិ (ប្លង់រឹង) រួចរាល់ នៅពេលអចលនវត្ថុត្រូវបានផ្ទេរ...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ ការស្នើសុំលិខិតអនុញ្ញាតសាងសង់់

វិស័យសំណង់នៅប្រទេសកម្ពុជា​នាពេល​បច្ចុប្បន្ន ចាប់ផ្ដើមមានការរីកចម្រើន និងរីកដុះដាលជាខ្លាំង ដោយសារ​មូលហេតុ​នៃកំណើនវិ​និយោគិន និងកំណើន​ប្រជាជន​មានការ​កើន​ឡើង ដូច្នេះតម្រូវការរបស់មនុស្សក៏កើនឡើងកាន់តែច្រើនដូចគ្នា ដែលក្នុងនោះយើងសង្កេតឃើញថា មានសំណង់លំនៅដ្ឋាន ឬអគារផ្សេងៗ​ត្រូវបា​ននឹ​ងកំពុងសាងស​ង់​យ៉ាងហូរហែ​ដើម្បី​បំពេញ​តាមសេច​ក្ដីត្រូវការ​ស់ប្រជាពលរដ្ឋ ក៏ដូចជាវិនិយោគិនបរទេស។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ដើម្បីធានាថាការសាងសង់ និងសំណង់ទាំងនោះ ត្រូវបានធ្វើឡើងដោយ​ស្របទៅតា​មបទដ្ឋានគតិយុត្ត ព្រមទាំង​មិនបង្ក​នូវបញ្ហា ឬគ្រោះថ្នា​ក់ណាមួយជាយ​ថាហេតុ អ្នកដែល​មាន​បំណង​ច​ង់​សាង​សង់នូវសំណង់ថ្មី ត្រូវទទួលបាន​លិខិតអនុញ្ញា​តសាងសង់ជាមុនសិន ហើយ​លក្ខខណ្ឌ​នៃការស្នើសុំលិខិត​នេះទៀតសោតក៏ត្រូវបានបញ្ញត្ត​យ៉ាងជាក់​លាក់ដោ​យច្បាប់នៃព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជាផងដែរ។​ ដើម្បីស្វែងយល់ឱ្យកាន់តែច្បាស់ អំពី​នីតិវិធីនៃការស្នើសុំ​លិខិតអនុញ្ញាត​ខាងលើ កម្មវិធី​យល់​ដឹង​ផ្នែក​ច្បាប់​របស់​អង្គភាព​ព័ត៌មាន Fresh News សហការ​ជាមួយ ក្រុម​មេធា​វីកម្ពុជា​សហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិ សូម​លើក​យកប្រធានបទស្ដីពី...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ សិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ (ភាគ ២)

កាលពីសប្តាហ៍មុន កម្មវិធីយល់ដឹងផ្នែកច្បាប់ ដែលមានកិច្ចស​ហការរវាងអង្គភាពសារព័ត៌មាន Fresh News ជាមួយក្រុមមេធាវីកម្ពុជាសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ បានលើក​យក​ប្រធាន​បទទាក់​ទង​នឹង «សិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ (ភាគ ១)» ដែលបកស្រាយអំពីប្រភេទនៃ​ស្នាដៃរប​ស់អ្នកនិពន្ធ មកធ្វើការបង្ហាញ​ជូនបងប្អូន​ប្រជាពលរដ្ឋរួច​មកហើយ។ សម្រាប់សប្តាហ៍នេះ យើងខ្ញុំនឹងលើកយ​​កប្រធានប​ទទាក់ទងនឹង «សិទ្ធិ​អ្នកនិពន្ធ (ភាគ ២)» ដែ​លបក​ស្រាយ​អំ​ពីវិ​សាលភាព​​នៃសិទ្ធិ លក្ខខណ្ឌ និងនីតិវិធី​ដើម្បីទទួលបា​នកិច្ចការពារពីច្បាប់លើស្នា​ដៃ​អ្នកនិពន្ធដូច​ខាងក្រោម៖ I. សិទ្ធិរបស់អ្នកនិពន្ធ៖ អ្នកនិពន្ធទទួលបានសិទ្ធិផ្តាច់មុខលើស្នាដៃ។ សិទ្ធិនេះត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយច្បាប់ជាតិ ។ សិទ្ធិអ្នកនិពន្ធមានពីរប្រភេទ គឺសិទ្ធិបេតិកភណ្ឌ...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ កម្មសិទ្ធិបញ្ញាស្តីពី «ពាណិជ្ជនាម»

វិស័យពាណិជ្ជកម្ម គឺជាវិស័យមួយដែលមិនអាចខ្វះបានក្នុងការអភិវឌ្ឍប្រទេស ពិសេសចំពោះប្រទេស​ដែលប្រកាន់ខ្ជាប់​យកនូវប្រព័ន្ធ​សេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារសេរី ។ ក្រោយពីកម្ពុជាបានផ្លាស់ប្ដូរប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចផែនការ ទៅជាប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារសេរីយើងសង្កេតឃើញថា សកម្មភាពពាណិជ្ជកម្មមានការរើកដុះដាលយ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងទីផ្សារកម្ពុជា ។ ស្របពេលជាមួយគ្នានេះដែរ ក៏មានបញ្ហា​ជាច្រើនបានកើតមានទៅលើវិស័យ​នេះផងដែរ ដូចជាការក្លែងបន្លំនូវម៉ាក ពាណិជ្ជនាម ឬការធ្វើការប្រកួតប្រជែងយកទីផ្សារ​ដែលមានលក្ខណៈមិនស្មោះត្រង់ជាដើម ។ ដូច្នេះដើម្បីការពារម៉ាក់ ឬពាណិជ្ចនាម (ឈ្មោះក្រុមហ៊ុន ឬសហគ្រាស) ឬសេវាផ្សេងៗ អ្នកត្រូវយល់ដឹងពីគុណសម្បត្តិក្នុងការចុះបញ្ជី និងគុណវិបត្តិដែលមិនបានចុះបញ្ជី ពាណិជ្ជនាម ឬម៉ាក់ដូចដែលមានចែងនៅក្នុងច្បាប់ស្ដីពីម៉ាក ពាណិជ្ចនាម និងអំពើនៃការប្រកួតប្រជែងមិនស្មោះត្រង់។ ដោយកាលពីសប្ដាហ៍មុន កម្មវិធីយល់ដឹងផ្នែកច្បាប់...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ កម្មសិទ្ធិបញ្ញាស្តីពី «ម៉ាក»

ម៉ាក ត្រូវបានសិប្បករប្រើប្រាស់ តាំងពីសម័យដើមយូរលង់ណាស់មកហើយ ដោយគេសង្កេត​ឃើញផលិតករ ឬសិប្បករបានចារឈ្មោះ ឬ ឆ្លាក់រូបអ្វីមួយនៅលើផលិតផល ដែលគេបានផលិត ដើម្បីសម្គាល់​​ថាផលិតផល​​នោះជាស្នាដៃ​របស់ខ្លួន ។ នៅក្នុងសម័យទំនើប ម៉ាកគឺជាសញ្ញាសម្គាល់​ផលិតផលទំនិញ ឬសម្គាល់សេវាកម្ម​របស់បុគ្គល ឬក្រុមហ៊ុននីមួយៗដែលមានលក្ខ​ណៈសម្គាល់ប្លែកៗពីគ្នា ។ ការបែងចែកឲ្យ​មានម៉ាកនេះ គឺមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ​ព្រោះតាមរយៈការប្រើ​ប្រាស់ម៉ាក អតិថិជនអាចធ្វើការបែងចែកប្រភព ឬអត្តសញ្ញាណនៃទំនិញ ឬសេវារបស់សហគ្រាសមួយទៅ សហគ្រា​សមួយផ្សេងទៀតជា​ដៃគូប្រកួតប្រជែងរបស់ខ្លួន ដែលវា​ជាការផ្តល់ជ​ម្រើសមួ​យដល់អតិថិជន និងចៀសវាងការក្លែងប​ន្លំនូវម៉ាករបស់ខ្លួនពីបណ្តា​សហគ្រាសដែលជា​ដៃគូប្រកួតប្រជែង ។ សម្រាប់សប្តាហ៍នេះ...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ សិទ្ធិលើកម្មសិទ្ធិ

កម្មសិទ្ធិឯកជននៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ទើបតែត្រូវបាន​ទទួលស្គា​ល់​ជាបណ្ដើរៗ ក្នុងកំឡុងឆ្នាំ១៩៨៩និងក្រោយមកទៀត​កាន់តែមានលក្ខណៈទូលំទូលាយច្រើន ពេលដែល​ច្បាប់ភូមិ​បាល​ឆ្នាំ​២០០១ ត្រូវបាន​អនុម័ត​ដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់។ ច្បាប់ភូមិបានបានកំណត់ច្បាស់លាស់អំពីលក្ខណៈ នៃកម្មសិទ្ធិក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ក៏ដូចជាសិទ្ធិមួយ​ចំនួ​នទៀត​របស់​អ្នក ដែល​នឹងក្លាយ​ជាកម្មសិទ្ធិ​ករ។ លើសពីនេះពេលដែល ក្រមរដ្ឋប្បវេណីត្រូវបាន ដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់ បញ្ញត្តិពាក់ព័ន្ធ​នឹងសិ​ទ្ធិលើ​កម្មសិទ្ធិ នៅកម្ពុជាកា​ន់តែមានភាពច្បាស់លាស់ហើយលក្ខណៈ នៃកម្មសិទ្ធិមួយ​ចំនួនទៀ​តក៏​កាន់តែ មានភាពល្អ​ប្រសើរដ​ល់អ្ន​កដែលនឹង ទទួ​លបានសិទ្ធិ​ជាកម្មសិទ្ធិករ។ ដើម្បីជ្រាបកាន់តែច្បាស់​ កម្មវិធីយ​ល់ដឹងផ្នែកច្បាប់របស់អង្គភាពព័​ត៌មាន Fresh News សហ​ការជាមួយក្រុមមេធាវី​កម្ពុជាស​ហ​ប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិសប្ដាហ៍នេះ សូមលើក​យកប្រ​ធានបទ «សិទ្ធិលើកម្មសិទ្ធិ» មកធ្វើការ​បកស្រាយ ជូនបងប្អូន​ប្រជាពលរដ្ឋ...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ ស្តីពី «ហ៊ីប៉ូតែក»

ហ៊ីប៉ូតែក ជារបបគតិយុត្តមួយនៃការធានាបំណុលដោយ​​វត្ថុដែលត្រូវបានដាក់ប្រាតិភោគ (ដាក់ទ្រព្យធានាកាតព្វកិច្ចដោយកូនបំណុល) ។ សារៈប្រយោជន៍នៃហ៊ីប៉ូតែកគឺ កូនបំណុលមិនចាំបាច់​ធ្វើការផ្ទេរការ​កាន់​កាប់​ទ្រព្យ​ដែលជា​កម្មវត្ថុ​នៃការបង្កើត​ហ៊ីប៉ូតែក ឲ្យទៅម្ចាស់បំណុលឡើយ មានន័យថា​កូនបំណុល​នៃហ៊ីប៉ូតែក នៅតែមាន​សិទ្ធិបន្ត​ការរស់នៅ ឬប្រកបកិច្ចកា​​រអាជីវកម្ម​លើទ្រព្យ​របស់​ខ្លួនដដែល។ សប្តាហ៍នេះកម្មវិធីយល់ដឹងផ្នែកច្បាប់របស់អង្គភាពព័ត៌មាន Fresh New សហការជាមួយក្រុមមេធាវី កម្ពុជាសហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិសូមលើកយក​ប្រធាន​បទស្តីពី «ហ៊ីប៉ូតែក» មកធ្វើការជម្រាបជូនដូចខាងក្រោម៖ យោងតាមស្មារតីនៃមាត្រា ៨៤៣ ម្ចាស់បំណុលនៃហ៊ីប៉ូតែក មានសិទ្ធិទទួលការសងចំពោះ​សិទ្ធិលើបំណុលរបស់ខ្លួន​ ដោយមាន​អាទិភា​ព​ជាងម្ចាស់​បំណុល​ផ្សេងទៀត ចំពោះអចលនវត្ថុដែលបាន​​ ដាក់ប្រាតិភោគនៃ​កាតព្វកិច្ច​ដោយកូនបំណុល ឬតតិយជន​ដោយមិន​ផ្ទេរការ​កាន់កាប់។ ឧទាហរណ៍ៈ លោក...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ បទចាប់ ឃុំឃាំង និងការបង្ខាំងដោយខុសច្បាប់

មនុស្សគ្រប់រូបកើតមក មានសិទិ្ធរស់រានមានជីវិត មានសេរីភាព និងមានសន្តិសុខផ្ទាល់ខ្លួនដោយគ្មាន​បុគ្គលណា​មួយអាច​ត្រូវបានបំ​ពានលើសិទិ្ធ​ទាំងនេះ ឬធ្វើការ​ចាប់ឃុំឃាំង និងបង្ខាំង​រូបរាងកាយ ដោយគ្មានកា​រ​អនុញ្ញាត​ពីច្បាប់ទ្បើយ ។ ការបំពាន​សិទ្ធិសេរីភាពរ​បស់អ្នកដទៃ​ដោយការចា​ប់ឃុំឃាំង និងបង្ខាំង ពីសំណា​ក់បុគ្គល​សាមញ្ញក្រៅពី​អាជ្ញាធរស្របច្បាប់ និងគ្មានការ​អនុញ្ញាត​ដោយច្បាប់​ផងនោះ គឺជាអំពើ​ខុសច្បាប់ ។ ប៉ុន្តែក្នុងករណីបទឧក្រិដ្ឋ និងបទមជ្ឈិមជាក់ស្តែង ច្បាប់បានអនុញ្ញាតឲ្យគ្រប់បុគ្គលទាំងអស់អាចចាប់ខ្លួនជនល្មើស ហើយនាំខ្លួនជននោះទៅប្រគល់ជូនមន្រ្តីនគរបាលយុត្តិធម៌ ។ ដើម្បីយល់កាន់តែច្បាស់ថា តើ «បទចាប់ឃុំឃាំង និងការបង្ខាំង ដោយខុសច្បាប់» ត្រូវបាន​ច្បាប់​ធ្វើការផ្តន្ទាទោស​កម្រិតណា?កម្មវិធី​យល់ដឹង​ផ្នែក​ច្បាប់​របស់​អង្គភាព​ព័ត៌មាន Fresh News...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ បទទារុណកម្ម និងអំពើឃោរឃៅ

តាមរយៈការវិវត្តពីសម័យកាល​មួយទៅសម័យកាលមួយ ការគាំពារសិទ្ធិមនុស្សបានក្លាយជាប្រធានបទសំខាន់ ដែលប្រជាជាតិនីមួយៗបានយកចិត្តទុកដាក់ និងលើកកម្ពស់យ៉ាងមុតមាំ។ នៅក្នុងនោះផងដែរ ការរំលោភលើសិទ្ធិបុគ្គល​ដោយការ​ធ្វើទារុណកម្ម និងអំពើ​ឃោរឃៅ ជាទង្វើអមនុស្សធម៌ដែលមិនគួរគប្បី កើតឡើងលើជន​ណាម្នាក់ឡើយទោះស្ថិត​ក្នុងកាលទេស​​បែប​ណា​ក៏​ដោយ។ តាមរយៈការទទួលស្គាល់​សិទិ្ធខាងលើនេះ នៅថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៨៤មហាសន្និបាតអង្គការ​សហប្រជាជាតិបាន អនុម័តនូវ​អនុសញ្ញា​ប្រឆាំង​ការធ្វើទារុណកម្ម និងការប្រព្រឹត្តិ​មកលើខ្លួន ឬទណ្ឌកម្ម​ឯទៀត​ដែលឃោរឃៅ អមនុស្សធម៌ ឬបន្ទាប​បន្ថោក ដោយមានប្រទេស​មួយចំនួន​នៅលើសកលលោក រួមទាំងប្រទេសកម្ពុជាបានទទួលស្គាល់ និងបានចូល​ជាភាគី​មួយនៃអ​នុសញ្ញា​ខាងលើនេះ ព្រមទាំង​បានបញ្ញត្ត នៅក្នុងមាត្រា៣៨ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញ​នៃព្រះរាជាណាច​ក្រកម្ពុជា ហាមឃាត់​ជាពិសេស​ចំពោះការ​ធ្វើទារុណកម្ម​ណាមួយ...

យល់ដឹងផ្នែកច្បាប់៖ បទស្រវឹងជាក់ស្ដែង

ស្រវឹង គឺជាស្ថានភាពមួយដែលមនុស្សមានអាការៈប្រែប្រួល និងវង្វេងស្មារតី ចុះខ្សោយនូវប្រព័ន្ធប្រសាទខួរក្បាល ដោយមូលហេតុនៃ​ការពិសារ​នូវគ្រឿង​ស្រវឹងជាអាទិ៍ ។ នៅពេលដែល​ពិសារ​គ្រឿងស្រវឹង​ហួសប្រមាណ នឹងធ្វើឱ្យអ្នកសេពគ្រឿង​ស្រវឹង​ទាំងនោះ មិនអាចគ្រប់​គ្រងស្មារតី សតិអារម្មណ៍​របស់ខ្លួន​បានឡើយ ។ ការមិនអាចគ្រប់គ្រងស្មារតីរបស់ខ្លួនបាននេះ ជាហេតុធ្វើឱ្យ​មាន​បញ្ហាជាច្រើន​កើតមាន​ឡើងនៅក្នុង​សង្គម ដូចជាករណី​ចាប់រំលោភ អំពើហិង្សា​ក្នុងគ្រួសារ គ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍ និងកត្តាអ​វិជ្ជមាន​ផ្សេងៗ​ទៀតជាច្រើន ។ លើសពីនេះ ទោះបីជា​បុគ្គលដែល​ស្ថិតក្នុងស្ថានភាព​ស្រវឹងមិនបាន ប្រព្រឹត្ដនូវអំពើល្មើស ធ្ងន់ធ្ងរណាមួយក៏ដោយ ក៏ភាពស្រវឹង​អាច​ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ ទៅដល់កិត្ដិយស និងសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរ របស់បុគ្គល​ខ្លួនឯងផ្ទាល់...